Nếu bạn đang làm chủ một doanh nghiệp ở Việt Nam, chúng tôi có một đề xuất nghe hơi lạ: hãy bỏ ra khoảng 70 đến 100 triệu đồng để sang Anh hoặc châu Âu một chuyến. Không phải để du lịch. Để học cách người ta làm ăn.
Số tiền đó với nhiều người là một khoản lớn. Nhưng so với một khóa học kinh doanh, một chiến dịch quảng cáo thử nghiệm, hay một lần mở chi nhánh sai chỗ, thì đây là khoản đầu tư có thể đổi cách bạn nhìn chính doanh nghiệp của mình.
Điều kiện duy nhất: bạn phải đi đúng cách.
Đừng đi tour
Lời khuyên đầu tiên và quan trọng nhất: đừng đi tour. Đừng dành cả chuyến đi để chụp hình Big Ben. Muốn chụp thì dành một ngày cho vui, thế là đủ.
Đi tour, bạn được dẫn từ điểm này sang điểm khác, ăn ở những chỗ đã sắp sẵn, nhìn nước Anh qua cửa kính xe. Bạn về với một bộ ảnh đẹp và không học được gì về cách một doanh nghiệp bên này vận hành.
Thay vào đó, hãy làm một việc rất đơn giản: dùng thử dịch vụ của những doanh nghiệp bên này. Tương tự ngành bạn càng tốt, không tương tự cũng học được. Mỗi lần bạn là khách hàng, bạn đang nhìn thấy toàn bộ quy trình từ phía người trả tiền.
Bài tập cụ thể: vào khách sạn 4-5 sao và book massage
Đây là bài tập chúng tôi khuyên hầu hết mọi người thử.
Vào một khách sạn 5 sao, hoặc chỉ cần 4 sao bình thường. Đặt một buổi massage. Rồi quan sát toàn bộ quy trình: cách tiếp đón, cách chuẩn bị phòng, tay nghề, cách kết thúc, cách thanh toán.
Chúng tôi gần như chắc chắn về cảm giác của bạn sau đó: choáng vì chất lượng dịch vụ quá tệ so với chuẩn bạn quen ở Việt Nam. Tay nghề không bằng, sự chu đáo không bằng, giá lại cao hơn nhiều lần.
Và đây chính là khoảnh khắc đáng giá nhất của chuyến đi. Bởi vì câu hỏi tự nhiên bật ra là:
Tại sao họ làm tệ như vậy mà vẫn kiếm được tiền? Thậm chí nhiều tiền hơn mình rất nhiều?
Câu trả lời không nằm ở tay nghề. Nó nằm ở mọi thứ xung quanh tay nghề.
Nhìn vào những thứ xung quanh dịch vụ
Khi đã đặt được câu hỏi đúng, bạn bắt đầu quan sát theo một danh sách khác hẳn người đi chơi. Hãy để ý:
- Quy trình. Từ lúc bạn hỏi đến lúc bạn trả tiền, có bao nhiêu bước? Bước nào tự động, bước nào cần người?
- Cách chăm sóc khách. Họ nhắn gì trước buổi hẹn? Sau buổi hẹn có ai hỏi thăm không? Có mời đặt lần sau không?
- Họ tìm khách ở đâu. Khách đến từ đường phố, từ Google, từ khách sạn giới thiệu, hay từ một nền tảng đặt chỗ?
- Họ có website không. Website đó có giá, có lịch trống, có nút đặt không, hay chỉ là vài tấm ảnh?
- Họ đăng gì trên Facebook. Bao lâu đăng một lần, đăng ảnh hay video, có trả lời bình luận không?
- Họ có mặt trên các nền tảng OTA không. Trip.com, Booking.com và các kênh đặt phòng trung gian khác. Được xếp hạng thế nào, bao nhiêu đánh giá?
Bạn sẽ nhận ra một điều: doanh nghiệp bên này thắng không phải vì làm dịch vụ giỏi hơn, mà vì hệ thống tìm khách, giữ khách và thu tiền của họ chạy đều hơn. Đó chính là thứ đáng học.
Ví dụ: tờ rơi trong khách sạn
Một ví dụ thật từ chuyến đi gần đây của chúng tôi.
Khách sạn chúng tôi ở có mặt trên Trip.com, trên Booking.com, trên đủ các nền tảng OTA. Nhưng họ cũng có website riêng. Và khi bước vào bên trong, khắp mọi nơi, từ tờ rơi trên bàn cho đến poster trên tường, đều in một địa chỉ: bestrateathotels.com. Thông điệp rất rõ: đặt trực tiếp sẽ được giá tốt nhất.
Logic đằng sau như sau:
| Kênh | Vai trò | Ai hưởng phần lớn tiền |
|---|---|---|
| OTA (Booking.com, Trip.com) | Đem khách lần đầu đến | OTA lấy 20-30% hoa hồng |
| Website riêng | Giữ khách quay lại | Khách sạn giữ trọn |
OTA chỉ có một việc: đem khách lần đầu. Khách sạn chấp nhận trả hoa hồng cho lần đó. Nhưng với những khách quay lại thường xuyên, lượng tiền rất lớn, họ không muốn phần đó rơi vào tay trung gian. Nên họ dùng chính không gian vật lý của mình, mọi tờ giấy khách chạm vào, để kéo khách sang kênh riêng.
20 đến 30% là con số đủ lớn để bạn cân nhắc lại cách mình đang phụ thuộc vào các nền tảng trung gian. Bạn có kênh riêng để khách quen đặt trực tiếp chưa? Hay mỗi lần khách quay lại, bạn vẫn trả hoa hồng như lần đầu?
Đi với tâm thế đi làm
Khi trải nghiệm dịch vụ spa, khách sạn, nhà hàng bên này, đừng đi với tâm thế "tôi đi để hưởng thụ". Hãy đi với tâm thế "tôi đi để học".
Nghĩa là chuyến đó không phải đi chơi. Chuyến đó là đi làm, đi tìm hiểu. Mang theo một cuốn sổ hoặc một ghi chú trên điện thoại. Sau mỗi lần dùng dịch vụ, ghi lại:
- Họ làm gì tốt hơn mình? (thường là hệ thống, không phải tay nghề)
- Họ làm gì tệ hơn mình? (thường là tay nghề, không phải hệ thống)
- Mình có thể mang cái gì về áp dụng trong 30 ngày?
Ba câu hỏi này, lặp lại ở năm bảy chỗ khác nhau, sẽ cho bạn một danh sách việc cần làm cụ thể hơn bất kỳ khóa học nào.
Trước khi bỏ 70 triệu, hãy học tiếng Anh
Một điều cuối cùng, và không kém quan trọng: trước khi bỏ tiền đi, hãy học tiếng Anh đủ để giao tiếp.
Không cần giỏi. Chỉ cần hỏi được vài câu, nghe được câu trả lời, nói chuyện được với chủ quán hay lễ tân. Bởi vì phần lớn giá trị của chuyến đi nằm trong những cuộc trò chuyện ngắn: hỏi họ khách đến từ đâu, hỏi họ dùng phần mềm gì, hỏi họ vì sao chọn cách làm này.
Và biết đâu, trong những cuộc trò chuyện đó, bạn lại tìm được một mối hàng, một đối tác, một cơ hội mà không tour nào dẫn bạn tới.
Câu hỏi để tự kiểm
Nếu ngày mai một khách quen của bạn muốn đặt lại dịch vụ, họ sẽ đặt qua kênh nào? Kênh đó có lấy đi 20-30% doanh thu của bạn không?
Và nếu bạn bỏ 70 triệu đi một chuyến, bạn sẽ dành ngày đầu tiên cho Big Ben, hay cho một buổi massage ở khách sạn 4 sao với cuốn sổ trong tay?
Muốn bàn về việc xây kênh riêng để khách quen đặt trực tiếp với bạn? Trò chuyện cùng chúng tôi - buổi trao đổi đầu tiên hoàn toàn miễn phí.
